Quy hoạch Hà Nội 2045, tầm nhìn 2065: Định hướng phát triển đô thị
Quy hoạch Hà Nội 2045 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1668/QĐ-TTg ngày 27/12/2024 với tên đầy đủ là Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065. Đồ án định hướng Hà Nội phát triển theo mô hình vùng đô thị đa cực, đa trung tâm, gồm 5 vùng đô thị, hệ thống các trục không gian chiến lược và mạng lưới giao thông vành đai – hướng tâm. Từ năm 2026, các nội dung của Quy hoạch chung này đã được tích hợp vào Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm.
Quy hoạch Hà Nội 2045 được phê duyệt theo quyết định nào?
Ngày 27/12/2024, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1668/QĐ-TTg, phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065.
Theo hồ sơ được phê duyệt, phạm vi lập quy hoạch là toàn bộ địa giới hành chính thành phố Hà Nội tại thời điểm đó, với diện tích khoảng 3.359,84 km².
Thời hạn quy hoạch được chia thành:
- Giai đoạn ngắn hạn đến năm 2030;
- Giai đoạn dài hạn đến năm 2045;
- Tầm nhìn đến năm 2065.
Mục tiêu của đồ án là xây dựng Hà Nội trở thành Thủ đô “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại”, phát triển theo hướng thông minh, xanh, sạch, đẹp, an toàn và bền vững.
Đến năm 2045, Hà Nội được định hướng trở thành Thủ đô văn hóa, đô thị thông minh, sinh thái; trung tâm tài chính, dịch vụ, khoa học – công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực, đồng thời có khả năng tổ chức các sự kiện chính trị, kinh tế, văn hóa và khoa học – công nghệ quy mô châu Á và quốc tế.
Quy hoạch Hà Nội 2045 hiện có còn là khung quy hoạch mới nhất?
Đây là điểm cần phân biệt khi tra cứu quy hoạch trong năm 2026.
Quyết định 1668/QĐ-TTg là văn bản phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô vào cuối năm 2024.
Tuy nhiên, ngày 13/5/2026, UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số 2512/QĐ-UBND, phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.
Theo quy định được Thành phố công bố, Quy hoạch tổng thể Thủ đô sau khi được phê duyệt thay thế Quy hoạch Thủ đô và Quy hoạch chung Thủ đô, đồng thời có giá trị pháp lý như quy hoạch tỉnh và quy hoạch chung thành phố.
Vì vậy, khi nghiên cứu quy hoạch Hà Nội 2045, tầm nhìn 2065, Quyết định 1668/QĐ-TTg vẫn là tài liệu quan trọng để hiểu quá trình hình thành cấu trúc đô thị của Hà Nội. Tuy nhiên, khi tra cứu quy hoạch hiện hành năm 2026, cần đối chiếu thêm Quy hoạch tổng thể Thủ đô theo Quyết định 2512/QĐ-UBND và các quy hoạch được cụ thể hóa sau đó.
Hà Nội phát triển theo mô hình vùng đô thị đa cực, đa trung tâm
Một trong những nội dung nổi bật của Quyết định 1668/QĐ-TTg là định hướng Hà Nội phát triển theo mô hình vùng đô thị, đa cực, đa trung tâm.
Cấu trúc này gồm 5 vùng đô thị, kết nối với nhau bằng hệ thống giao thông vành đai, các tuyến hướng tâm, hành lang xanh và hệ thống đô thị vệ tinh.
Thay vì tập trung hầu hết dân cư, việc làm và dịch vụ tại khu vực nội đô, quy hoạch hướng tới phân bổ thêm các chức năng đô thị sang phía Bắc, phía Đông, phía Tây và phía Nam.
Đây là cơ sở để mở rộng không gian phát triển của Hà Nội trong dài hạn.
5 vùng đô thị trong quy hoạch Hà Nội đến năm 2045
Vùng đô thị phía Nam sông Hồng
Vùng đô thị phía Nam sông Hồng bao gồm khu vực nội đô lịch sử, nội đô mở rộng và không gian phát triển về phía Tây, phía Nam.
Theo đồ án được phê duyệt, phạm vi này liên quan đến các khu vực Đan Phượng, Hoài Đức, Hà Đông, Thanh Trì và một phần Thanh Oai, Thường Tín theo địa giới hành chính tại thời điểm lập quy hoạch.
Đây tiếp tục là khu vực tập trung nhiều chức năng hành chính, kinh tế, văn hóa, dịch vụ và các công trình đầu mối của Thủ đô.
Định hướng dài hạn tập trung cải tạo, tái thiết và nâng cao chất lượng đô thị thay vì chỉ mở rộng xây dựng theo chiều rộng.
Vùng đô thị phía Đông
Vùng phía Đông được xác định trên khu vực Long Biên và Gia Lâm theo địa giới thời điểm phê duyệt.
Không gian này có lợi thế lớn về kết nối với khu vực phía Đông của Vùng Thủ đô, các hành lang giao thông đi Hải Phòng, Quảng Ninh và khu vực kinh tế phía Đông Bắc.
Các tuyến đường bộ, đường sắt và hệ thống cầu qua sông Hồng đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển của vùng.
Vùng đô thị phía Bắc
Vùng đô thị phía Bắc gồm khu vực Đông Anh, Mê Linh và Sóc Sơn theo địa giới hành chính tại thời điểm phê duyệt.
Quy hoạch trước đây định hướng nghiên cứu hình thành thành phố phía Bắc, gắn với sân bay quốc tế Nội Bài, Cổ Loa và trục Nhật Tân – Nội Bài.
Đây là khu vực có vai trò quan trọng về:
- giao thông hàng không;
- logistics;
- thương mại;
- dịch vụ;
- đô thị thông minh;
- kết nối Hà Nội với các tỉnh phía Bắc.
Trục Nhật Tân – Nội Bài cũng được xác định là một trong những trục không gian quan trọng của quy hoạch.
Vùng đô thị phía Tây
Vùng phía Tây gồm khu vực Sơn Tây, Ba Vì, Phúc Thọ, Quốc Oai, Thạch Thất và Chương Mỹ theo địa giới tại thời điểm phê duyệt.
Trong cấu trúc này, Hòa Lạc và các khu vực phía Tây đóng vai trò quan trọng đối với khoa học – công nghệ, giáo dục, nghiên cứu, đô thị sinh thái và phát triển mới.
Quy hoạch cũng từng định hướng nghiên cứu hình thành thành phố phía Tây trong tương lai.
Khu vực phía Tây được kết nối với trung tâm Hà Nội qua Đại lộ Thăng Long, Quốc lộ 6 và trục Hồ Tây – Ba Vì.
Vùng đô thị phía Nam
Vùng phía Nam gồm các khu vực Thanh Oai, Mỹ Đức, Ứng Hòa, Thường Tín và Phú Xuyên theo hệ thống hành chính tại thời điểm lập đồ án.
Quy hoạch tính đến việc nghiên cứu phát triển thành phố phía Nam trong tương lai.
Khu vực này được định hướng gắn với các tuyến giao thông Bắc – Nam, logistics, công nghiệp, dịch vụ và các khu vực văn hóa – du lịch phía Nam Thủ đô.
5 trục không gian quan trọng của Hà Nội
Bên cạnh 5 vùng đô thị, Quy hoạch chung đến năm 2045 xác định 5 trục không gian quan trọng.
Các trục này gồm:
- Trục sông Hồng;
- Trục Hồ Tây – Ba Vì;
- Trục Hồ Tây – Cổ Loa;
- Trục Nhật Tân – Nội Bài;
- Trục không gian phía Nam.
Trục sông Hồng
Sông Hồng được xác định là một trong những trục không gian quan trọng nhất.
Theo quy hoạch, trục sông Hồng kết hợp với sông Đuống để hình thành không gian xanh trung tâm, không gian văn hóa sáng tạo và trục phát triển kinh tế – xã hội của Thủ đô.
Định hướng phát triển hai bên sông gắn với:
- công viên sinh thái;
- không gian cảnh quan;
- trị thủy;
- giao thông đường thủy;
- cảng sông;
- du lịch;
- các công trình văn hóa.
Sông Hồng vì vậy không chỉ là ranh giới tự nhiên mà được đặt vào trung tâm của cấu trúc phát triển đô thị.
Trục Hồ Tây – Ba Vì
Trục Hồ Tây – Ba Vì kết nối khu vực trung tâm Hà Nội với phía Tây thông qua Đại lộ Thăng Long và các tuyến giao thông liên quan.
Đây được xác định là trục kết nối văn hóa Thăng Long – Xứ Đoài, đồng thời liên kết khu vực trung tâm với các đô thị phía Tây và các tỉnh phía Tây Bắc.
Trục Hồ Tây – Cổ Loa
Trục Hồ Tây – Cổ Loa mang tính chất kết nối các không gian di sản lịch sử.
Trục được tổ chức theo hướng Hồ Tây – cầu Tứ Liên – Cổ Loa, gắn với các công trình văn hóa, triển lãm, công trình biểu tượng, làng truyền thống và khu di tích Cổ Loa.
Đây là một trong những trục có vai trò kết nối khu vực nội đô với không gian phát triển phía Bắc sông Hồng.
Trục Nhật Tân – Nội Bài
Trục Nhật Tân – Nội Bài được định hướng là trục phát triển kinh tế và đô thị thông minh, hiện đại.
Không gian này gắn với Cảng hàng không quốc tế Nội Bài và kết nối Hà Nội với các tỉnh phía Bắc, Tây Bắc và Đông Bắc.
Đây cũng là hành lang quan trọng trong liên kết kinh tế Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh.
Trục phía Nam Hà Nội
Trục phía Nam tạo thêm hướng phát triển mới từ khu vực trung tâm xuống phía Nam thành phố.
Theo định hướng quy hoạch, trục này gắn với các tuyến Quốc lộ 1A, Quốc lộ 1B, đường Hồ Chí Minh và các hành lang kết nối phía Nam, đồng thời liên kết với các không gian văn hóa, du lịch và đô thị mới.
Dân số Hà Nội đến năm 2045 theo đồ án 1668
Theo Điều chỉnh Quy hoạch chung được phê duyệt năm 2024, dân số Hà Nội được dự báo:
- Đến năm 2030: khoảng 12 triệu người, trong đó dân số thường trú khoảng 10,5 triệu người;
- Đến năm 2045: khoảng 14,6 triệu người, trong đó dân số thường trú khoảng 13 triệu người.
Tỷ lệ đô thị hóa đến năm 2030 được dự báo khoảng 65–70%.
Đến năm 2045, tỷ lệ đô thị hóa được định hướng đạt trên 75%.
Các con số này thuộc đồ án Quy hoạch chung được phê duyệt tại Quyết định 1668/QĐ-TTg năm 2024 và cần được đọc trong đúng bối cảnh của hồ sơ này.
Định hướng sử dụng đất đô thị đến năm 2045
Theo Quyết định 1668/QĐ-TTg, đến năm 2045 tổng diện tích đất xây dựng được dự báo khoảng 198.000–200.000 ha.
Trong đó:
- Đất xây dựng đô thị khoảng 124.000–125.000 ha;
- Chiếm khoảng 37–38% diện tích toàn thành phố;
- Đất xây dựng khu vực nông thôn khoảng 74.000–75.000 ha.
Định hướng sử dụng đất gắn với mô hình phát triển đa cực, trong đó đô thị trung tâm được kiểm soát mật độ và các khu vực phát triển mới được phân bổ theo các vùng đô thị.
Hành lang xanh, nêm xanh và hệ thống sinh thái được sử dụng để tạo khoảng phân cách giữa các khu vực đô thị.
Giao thông vành đai và hướng tâm kết nối các vùng đô thị
Hệ thống giao thông đóng vai trò là khung kết nối 5 vùng đô thị.
Điều chỉnh Quy hoạch chung xác định mạng lưới các tuyến vành đai gồm Vành đai 1, 2, 2.5, 3, 3.5, 4 và 5 cùng các tuyến giao thông quan trọng khác.
Các tuyến hướng tâm gồm nhiều quốc lộ và trục lớn như:
- Quốc lộ 1;
- Quốc lộ 2;
- Quốc lộ 3;
- Quốc lộ 5;
- Quốc lộ 6;
- Quốc lộ 32;
- Đại lộ Thăng Long;
- trục Tây Thăng Long;
- Nhật Tân – Nội Bài;
- các tuyến kết nối phía Nam.
Mạng lưới này giúp kết nối đô thị trung tâm với các vùng phát triển mới và các đô thị vệ tinh.
Phát triển xanh và hành lang sinh thái
Một nội dung quan trọng của quy hoạch là duy trì sự phân cách giữa các khu vực đô thị bằng hành lang xanh, vành đai xanh và nêm xanh.
Các không gian tự nhiên, sông hồ và khu vực sinh thái được xem là thành phần cấu trúc của đô thị chứ không chỉ là phần đất dự trữ.
Đặc biệt, sông Hồng, sông Đuống và hệ thống các sông, hồ khác có vai trò kết nối cảnh quan và tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.
Mục tiêu dài hạn là xây dựng Hà Nội theo hướng đô thị thông minh, sinh thái và phát triển bền vững.
Tầm nhìn Hà Nội đến năm 2065
Tầm nhìn đến năm 2065 đặt mục tiêu Hà Nội trở thành thành phố có khả năng kết nối toàn cầu, mức sống và chất lượng sống cao.
Thủ đô được định hướng phát triển kinh tế, văn hóa và xã hội toàn diện, đồng thời có trình độ phát triển ngang tầm các thủ đô tiên tiến trong khu vực và trên thế giới.
Tầm nhìn này cũng nhấn mạnh vai trò của Hà Nội là trung tâm, động lực thúc đẩy phát triển vùng Đồng bằng sông Hồng, vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và cả nước.
Quy hoạch Hà Nội 2045 liên hệ thế nào với Quy hoạch tổng thể năm 2026?
Quy hoạch chung 2045, tầm nhìn 2065 được phê duyệt năm 2024 là một trong những nguồn quy hoạch quan trọng được sử dụng trong quá trình xây dựng Quy hoạch tổng thể Thủ đô.
Đến năm 2026, Hà Nội chuyển sang mô hình chỉ có một Quy hoạch tổng thể Thủ đô, trên cơ sở tích hợp và lồng ghép nội dung của Quy hoạch Thủ đô và Quy hoạch chung Thủ đô.
Quy hoạch tổng thể được phê duyệt tại Quyết định 2512/QĐ-UBND ngày 13/5/2026 và thay thế hai hệ thống quy hoạch nói trên về mặt khung pháp lý.
Cấu trúc phát triển hiện nay đã tiếp tục được cập nhật theo mô hình 09 cực – 09 trung tâm – 09 trục – 08 vành đai, đồng thời phát triển hệ thống đường sắt đô thị làm hạ tầng khung chiến lược.
Vì vậy, người dân khi tra cứu quy hoạch một khu vực cụ thể trong năm 2026 nên ưu tiên hồ sơ Quy hoạch tổng thể và các quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết mới nhất được cơ quan có thẩm quyền công bố.
Tra cứu thông tin tham khảo tại: Quyhoach24h.vn
Kết luận
Quy hoạch Hà Nội 2045, tầm nhìn 2065 được phê duyệt tại Quyết định số 1668/QĐ-TTg ngày 27/12/2024, định hướng Hà Nội phát triển theo mô hình vùng đô thị đa cực, đa trung tâm với 5 vùng đô thị và 5 trục không gian quan trọng.
Những nội dung nổi bật gồm mở rộng không gian phát triển về phía Bắc, Đông, Tây và Nam; nâng vai trò của sông Hồng; phát triển các trục Hồ Tây – Ba Vì, Hồ Tây – Cổ Loa, Nhật Tân – Nội Bài; đồng thời hoàn thiện mạng lưới vành đai, hướng tâm và hệ thống đô thị vệ tinh.
Từ năm 2026, các nội dung này được đặt trong khung Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Do đó, khi tra cứu quy hoạch hiện nay cần đối chiếu với Quyết định 2512/QĐ-UBND và các đồ án mới được cụ thể hóa sau khi Quy hoạch tổng thể được phê duyệt.
Nguồn tham khảo
- Cổng thông tin điện tử Chính phủ: Quyết định số 1668/QĐ-TTg ngày 27/12/2024 phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065.
Xem Quyết định 1668/QĐ-TTg - Cổng thông tin điện tử thành phố Hà Nội: Thông tin chính thức về Quyết định 1668/QĐ-TTg, quy mô dân số, sử dụng đất, 5 vùng đô thị và định hướng phát triển Thủ đô.
- Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội: Thông tin 5 trục không gian quan trọng của Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô đến năm 2045, tầm nhìn 2065.
Xem thông tin Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội - Hệ thống văn bản thành phố Hà Nội: Quyết định số 2512/QĐ-UBND ngày 13/5/2026 phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.
Xem Quyết định 2512/QĐ-UBND - Cổng thông tin điện tử thành phố Hà Nội: Quy định Quy hoạch tổng thể Thủ đô được phê duyệt thay thế Quy hoạch Thủ đô và Quy hoạch chung Thủ đô.Nguồn tham khảo tại: https://quyhoach24h.vn/tin-tuc/quy-hoach-ha-noi-moi-nhat-2026-ban-do-tam-nhin-100-nam/